You are here

Sveci, blaženi i sluge Božije

npr. 19.10.2017
npr. 19.10.2017

Sveti Petar Alkatranski

svećenik, utemeljitelj bosonogih franjevaca (1499-1562)
Sveti Petar Alkatranski

   Sv. Petar Alkantarski (1499.–1562.) - utemeljitelj diskalceata ili bosonogih franjevaca, veliki pokornik i molitelj. Rodio se u Alcantari 1499. godine, puno mu je ime i prezime: Petar Gravito. Sa 16 godina stupio je u Red Manje braće i s oduševljenjem se predao redovničkom franjevačkom životu. Studirao je Salamanki, a zaređen je za svećenika 1524. godine. Obavljao je službu gvardijana i provincijalnog ministra.

   Kao mladi svećenik posvetio se pučkim misijama jer je bio vrstan propovjednik. On je poznatiji kao veliki pokornik i predani kontemplativac. Od pape Julija III. izmolio je 1555. godine da smije osnovati stroži ogranak franjevačkog života, tzv. diskalceate ili bosonoge franjevce, po njemu Alkantarince. Bio je vrstan duhovni vođa sv. Terezije Avilske. Umro je 1562. godine, a svetim je proglašen 1669. godine. Ostavio je iza sebe knjižicu »Rasprava o molitvi i razmatranju « koja je objavljena i na hrvatskome jeziku.

   Neprestano sjećanje na Boga i stalna misao na Božju nazočnost promiče pobožnost; pošeljno je naime, da neprestano stojiš njemu na pogled čestom upotrebom kratkih uzdaha, koje sv. Augustin nazivlje strelovitim molitvicama. One naime čuvaju stav srca i zadržavaju toplinu pobožnosti. Posljedica toga jest to da je čovjek uvijek spreman na bogoljubno djelo, uvijek slobodan i pripravan da moli. Ovaj naputak je jedno od osobitih sredstava ili uzroka duhovnoga života. Sv. Petar Alkantarski

 

     

Sveti Ivan Kapistran

Capestrano, L'Aquila, Italija 1386. - Ilok, Hrvatska, 23. listopada 1456.
Sveti Ivan Kapistran

   Sveti Ivan Kapistran (rođen kao tal.: Giovanni da Capistrano odnosno njemački: Johannes Kapistran; 24. lipnja 1386 Capestrano(Abruci, Napuljsko Kraljevstvo danas: Italija – Ilok, 23. listopada 1456.), franjevački propovjednik, svetac Katoličke Crkve. Jedan je od najglasovitijih propovjednika svih vremena.

   Bio je sin njemačkog plemića. Pohađao je univerzitet u Perugi študirajući građansko i crkveno pravo. Bio je učenik Bernardina Sijenskoga, kojemu pomaže u reformi reda. Bio je inkvizitor protivfranjevaca-buntovnika (fraticelli). Kasnije je bio apostolski legat u raznim zemljama te gorljivprotuhusitski propovjednik, koji obilazi cijelu srednju Europu i propovijeda križarski rat protiv Turaka.

   Bio je pravnik u Napulju. Po nalogu kralja Ladislava, postao je sudac u Perugi. Zaručio se kćerkom najbogatijeg čovjeka u gradu. Za vrijeme građanskog rata, završio je nepravedno u zatvoru, a žena mu je umrla. Budući da se oženio neposredno prije rata, nije stigao konzumirati brak. Zbog oduzete imovine, narušena društvenog položaja, razočaranja nad zemaljskim dobrima i smrti supruge, odlučio se povući iz svjetovnog života i postao je franjevac.

   Kao glasovit propovjednik putovao je širom Europe, a ljudi su dolazili u velikom broju da ga čuju. Zabilježena su čudesna ozdravljenja, kada je polagao križ na bolesnike. U Češkoj je pridobio za katoličku vjeru mnoge husite. Nagovarao je despota Đurađa Brankovića neka prihvati sa svojim narodom uniju, koju su 1439 podpisali najviši predstavnici Pravoslavnih crkava na Firentinskom koncilu; tako bi se moglo ujedinjeno kršćanstvo lakše oduprijeti prodirajućim muslimanima. Kad su u lipnju 1456 Turci podMehmedom II. udarili na Beograd i počeli ga opsjedati, Kapistran je skupio četu križara, sastavljenu od franjevaca, seljaka, građana i profesionalnih vojnika, te je 22. srpnja uz Janoša Hunjadija (Sibinjanin Janko) nanio Turcima težak poraz te ih potjerao od utvrde.

   Sam križarski rat je organizirao papa Kalist III., koji je imao kao Španjolac iskustva iz borbi protiv Maora kroz rekonkvistu, a želio je pridobiti natrag i Carigrad. Nehaj europskih vladara ga je u tome spriječio, ali je ipak osvojio nekoliko otoka u Egejskome moru. Tom pobjedom su kršćani iskusili, da je takvu velesilu, kakva je u ono vrijeme bila Turska, ipak moguće pobjediti.

   Napisao je više moralističkih, apologetskih i crkvenopravnih djela, te rasprava i pisama. Bio je prvi gvardijan samostana franjevaca opservanata na otoku Svetog Andrije kod Rovinja, a spominje se u pismu pape Nikole V. od 17. prosinca 1453.

   Podlegao je kugi, koja je harala kršćanskim taborom, 23. listopada 1456. u Iloku, gdje je i pokopan, kako je zatražio u svojoj oporuci. Želja mu je bila da u Iloku trajno borave franjevci, što mu se i ostvarilo, premda je grad bio u turskim rukama oko 160 godina. U Iloku se nalazi crkva sv. Ivana Kapistrana i njegova slika iznad oltara. Za njegovim srebrenim sarkofagom izgubio se trag.
Papa Lav X. je dozvolio odmah njegovo štovanje u Kapistranu. Papa Aleksandar VIII. ga je pribrojio blaženima, a papa Benedikt XIII. je 4. lipnja 1724 objavio bulu o njegovim proglašenjem svetim.

   Svetac – zaštitnik naše nadbiskupije je sveti Ivan Kapistran, franjevac, pravnik, teolog i branitelj Beograda u slavnim danima naše historije. Božji put vodio je sveca iz rodne Italije širom Evrope sve do ovih naših prostora gdje je te davne 1456. godine, nakon što su Turci posle osvajanja Carigrada krenuli i na kapiju Evrope, na slavni limes Singidunum – Beograd. Među braniteljima grada, pored Janoša Hunjadija i mnogih kršćanskih vitezova, bio je i sveti Ivan Kapistran. Iako u svojoj sedamdesetoj godini, hrabrio je branitelje grada molitvom, ali je i mačem branio grad. Nasa nadbiskupija proslavila je praznik svog sveca-zaštitnika molitvama i svečanim svetim misama te dvodnevnicom, koju je vodio uz nadbiskupa-metopolita Stanislava Hočevara i mostarski biskup Ratko Perić.

Sv. Nikola Tavelić

(Šibenik, oko 1340. - Jeruzalem, 14. studenog 1391.), prvi hrvatski svetac
Sv. Nikola Tavelić

   Sv. Nikola Tavelić prvi hrvatski svetac, franjevac, mučenik.

Kao moguće mjesto rođenja spominje se Velim kod Stankovaca, no ipak najčešće se navodi Šibenik.

Rodio se u plemićkoj obitelji.

   Franjevcem je postao u gradu Bribiru, sjedištu velikaša Šubića. Oko 1365. godine zaređen je za svećenika i kao misionar pošao je u Bosnu oko 1372. godine, gdje je djelovao među bogumilima.

   Nakon 12 godina misijskog djelovanja u Bosni, 1384. godine pošao je u Palestinu zajedno s fra Deodatom i fra Petrom iz Narbonne (Francuska) i fra Stjepanom iz Cunea (Italija).

   Jednom prigodom je tako pošao sa družinom do islamskog vjerskog službenika u Omarovoj džamiji u Jeruzalemu, s namjerom da ga uvjeri u ispravnost kršćanske vjere. Kadiju je to razbjesnilo, na što im se zaprijetio smrću, nu budući da ni ta prijetnja smrću ih nije odvratila od vjere, kadija je prijetnju ostvario, osudivši ih na smrt. Okolni muslimani su tada napali Nikolu Tavelića i drugove. Zlostavljali su ih tri dana, a onda je kadijinu presudu potvrdio i građanski sud, nakon čega je okolna svjetina mačevima sasjekla Tavelića i drugove i bacila ih na lomaču.

   Sva četvorica su podnijela mučeničku smrt u Jeruzalemu pred Vratima Jafe. Izvršenju smrtne kazne bio je nazočan i fra Gerard Chelvet, gvardijan samostana sv. Spasa na Sionu, uz Dvoranu Posljednje večere. On je s fra Martinom Šibenčaninom opisao njihovu mučeničku smrt i izvješća poslao u Vatikan, Leipzig, Šibenik i drugdje.

   Odmah su ih u Europi počeli slaviti kao mučenike (od 14. studenog 1391.), posebno u Šibeniku. Papa Lav XIII. odobrio je Nikolino štovanje 1889. godine na molbu šibenskog biskupa J. Fosca. Između dva svjetska rata raširilo se Nikolino štovanje, a rad na kanonizaciji je sretno završen i papa Pavao VI. proglasio ga je svetim u Rimu, 21. lipnja 1970. godine.

   Sv. Nikoli Taveliću podignute su crkve i oltari u domovini i po svim kontinentima, a pisci i umjetnici ovjekovječili su njegov lik (kipovi, slike, književna i glazbena djela). Godine 1937., hrvatski katolici podigli su mu oltar u Jeruzalemu unutar češke kapelice na obronku Maslinske gore. Danas tu kapelicu više nije moguće posjetiti jer se nalazi unutar diplomatskog sjedišta delegata Svete stolice za Jeruzalem. Njegov blagdan slavi se 14. studenog.

Beatificiranje

   Papa Lav XIII. proglasio ga je blaženim 1889. godine.

Kanoniziranje

   Papa Pavao VI. proglasio ga je svetim u Rimu, 21. lipnja 1970. godine.Veliku zaslugu za njegovu kanonizaciju ima poznati hrvatski kanonist fra Ante Crnica koji se na ovome intenzivno angažirao od 1958. godine.Štuje ga se kao zaštitnika hrvatskog naroda.

Službenica Božija Marijana Nasi

Torino, 6.srpnja 1791 – 15 . studeni 1832.

PRIJEVOD U TIJEKU

http://www.dehoniane.it:9080/komodo/trunk/webapp/web/files/riviste/archi...

http://www.santiebeati.it/Detailed/91792.html

 

MARIANNA NASI E IL COTTOLENGO

IL PROFUMO DELLA CARITÀ

 

Nel suo carisma sono fuse le due anime cottolenghine: quella contemplativa e quella attiva. È doveroso riconoscere Marianna Nasi quale “cofondatrice” delle Suore di san Giuseppe Cottolengo. Una figura che comincia ora a uscire dall’ombra.

 

Marianna Nasi è stata definita “prima suora e prima delle suore della Piccola Casa” del Cottolengo di Torino. Sono trascorsi 175 anni dalla sua morte, avvenuta il 15 novembre 1832 a soli 41 anni. Si spense tra le braccia del Cottolengo, il quale, come risulta da una testimonianza, affranto dal dolore, esclamò: «Povero me! una famiglia all’abbandono, tante figlie senza Madre! Ma fu un momento e sull’istante riavutosi, soggiunse: Il Signore tanto buono provvederà».1

Ora la sua figura ha cominciato a uscire dall’ombra in cui è rimasta avvolta per tanto tempo, per iniziativa soprattutto delle suore di san Giuseppe Benedetto Cottolengo, di cui era stata la prima Madre. 

 

L’INCONTRO

CON IL COTTOLENGO

 

Marianna Nasi, di famiglia, si chiamava in realtà Anna Maria Pullino. Solo dopo il matrimonio prese il cognome del marito, Carlo Nasi. Era nata a Torino il 6 luglio 1791, figlia unica dei coniugi Antonio Pullino e Francesca Demateis. Di ceto medio-borghese, riceve un’educazione consona alla sua posizione sociale: sa leggere, scrivere, computare, è brava nel ricamo e nel cucito ma soprattutto è una giovane di profonda religiosità. Desidera consacrarsi a Dio ma i suoi genitori le consigliano il matrimonio e il 4 luglio 1812 sposa Carlo Nasi, un’ottima persona, onesta e religiosa, capace di dedicare il suo tempo libero alla cura dei malati negli ospedali di Torino.

Carlo e Marianna aprono un negozio di chincaglieria. La loro vita scorre serena. Dal loro amore nascono due figli maschi, ma il primo morì appena battezzato; l’altro, Giovanni, aveva appena due anni quando il 25 febbraio 1817 Carlo muore a soli 25 anni, di tifo. Da questo momento, Marianna si divide tra il negozio, la cura del figlio e dei genitori, la preghiera, le opere di carità.

Nel suo cuore è però vivo il desiderio di consacrarsi al Signore. Nel 1818 conosce Giuseppe Cottolengo che nominato canonico del Corpus Domini, vi si trasferisce da Bra, sua città natale e diviene sua penitente, figlia spirituale, amica, anche di famiglia.

Nel 1827 Giuseppe Cottolengo inizia la sua avventura di carità verso i poveri più bisognosi, aprendo nel distretto della parrocchia un piccolo ospedale chiamato popolarmente “Deposito della Volta rossa”, dal nome del cortile in cui le stanze si trovano. Si tratta di pochi locali dove ospita i bisognosi rifiutati dagli altri ospedali.

Marianna è la prima e più coinvolta Dama della Carità. Ben presto le Dame, gruppo di laiche impegnate, non bastano più per soddisfare i bisogni dei poveri.

Nel 1830 viene abbozzata quella che sarà la famiglia religiosa delle suore, che nel suo primo sorgere sarà denominata: “Figlie della Carità sotto gli auspici di San Vincenzo de’ Paoli”. Il Cottolengo ha infatti come suo modello e patrono il noto santo francese.

Il gruppo delle ragazze è guidato e diretto da Marianna Nasi, che ne diventa la Madre.

 

Che tipo di donna è Marianna? A descriverla con poche pennellate è lo stesso figlio Giovanni. «La mia madre era dolce, pacifica, non conosceva parole pungenti; essa era sempre tranquilla, essa era di un’aria sempre composta».2

Questo suo equilibrio, questo suo restare uguale a se stessa, sarà un atteggiamento di tutta la vita, a cui unisce l’amore alla vita nascosta: «Non era amante del comparire, non dei divertimenti e delle compagnie chiassose».

Non è però una persona introversa; riservata sì, ma cordiale e amabile, disinvolta: è una donna che sa stare da sola, che cerca il raccoglimento, ma è anche una persona che sa stare in compagnia anche se tende a selezionare molto le sue amicizie, circondandosi di persone con una sensibilità religiosa simile alla sua.

 

DOPPIAMENTE

“MADRE”

 

Negli anni dopo la morte di Carlo, Marianna è soprattutto mamma attentissima che circonda il piccolo Giovanni delle cure più tenere, lo educa con profonda finezza pedagogica. Più volte egli sottolinea come la mamma non lo obbligasse mai a entrare in una chiesa o a pregare contro la sua volontà, perché voleva che la sua preghiera fosse sincera. È Marianna stessa a prepararlo alla prima comunione e alla cresima. Gli insegna a non domandare mai nella preghiera grazie per cose temporali: per questo basta un Padre nostro; piuttosto lo invita caldamente a chiedere la grazia di farsi buono e santo.

Non lo punisce se non è veramente necessario. Giovanni ricorda due episodi in cui dimenticò di spegnere la fiamma della candela. Fortuna che sua madre aveva la stanza a fianco della sua e l’abitudine di andare a vederlo prima di coricarsi! Giovanni rischiava di morire, e non lui solo; Marianna riesce a estinguere la fiamma senza nemmeno svegliarlo. Non si spazientisce, benché in questi casi ne avrebbe avuto tutte le ragioni. L’unica cosa che si sente di dirgli la mattina è di ringraziare il Signore. «Al mattino mi disse in tono dolce: vedi Giovanni che bella grazia hai ricevuto dal Signore; e più non mi disse. Io non ho mai visto mia madre a essere in collera o con me o con altri». 

Negli anni in cui è vedova, Marianna vive il suo martirio del cuore. Riaffiora sempre più forte il desiderio di consacrarsi a Dio. Il Signore mette sulla sua strada il canonico Cottolengo. Inizia un cammino da lui accompagnata e scopre il dono di Dio: essere madre dei poveri. Con delicata attenzione chiede a Giovanni il permesso di dedicarsi interamente alle opere di carità, disposta anche a rinunciarvi davanti a un suo rifiuto. Giovanni acconsente.

Nel 1830 la vita di Marianna subisce la svolta decisiva: si consacra a Dio nel servizio dei poveri e diviene Madre delle prime Figlie della Carità che andranno a vivere nella sua casa.

 

MODELLO

DI CARITÀ

 

La signora Nasi, si trasferisce nelle vicinanze del “Deposito”, proprio per prendersi cura delle Figlie; è l’estate del 1830.3 Queste giovani sono poste sotto la sua direzione e Marianna è da loro chiamata comunemente la Madre. La sua responsabilità nei confronti delle Figlie ha le caratte­ristiche di una “autorità” reale, da tutte riconosciuta. Affiancata dal Cottolengo, non sarà però sua mera controfigura.

Il Cottolengo ha grande fiducia in lei, apprezza il suo fine intuito, in modo particolare per quel che riguarda il discernimento delle vocazioni. Non accetta infatti nessuna giovane senza aver avuto prima il suo giudizio a riguardo.

È soprattutto la formatrice delle Figlie; possiamo tentare di delineare quale genere di formazione Madre Nasi desse loro?

Condivide prima di tutto la loro vita quotidiana. «Non era possibile vedere in lei il contegno da superiora, ricorda Giovanni. Era una figlia tra le figlie, una sorella fra gli ammalati e le ammalate… faceva, come io la vedeva a fare, i più bassi servigi, essa scopava, preparava la tavola». 

Sr Arcangela ci informa che le Figlie venivano da lei istruite: «nei lavori donneschi (femminili), nel leggere, nel catechismo, e sul modo di assistere i malati».

La sua formazione comprendeva quindi l’aspetto pratico: assistenza ai malati e lavori femminili, ma anche la formazione culturale di base: il leggere, e quella religiosa: il catechismo.

La Madre era per le giovani soprattutto un modello nell’esercizio della carità verso i poveri, come ci dice suor Pia che tante volte lo aveva sentito raccontare dalle prime figlie. «Mi ricordo d’aver sentito tante volte quelle prime figlie (che furono poi suore Vincenzine) a parlare della somma carità che aveva la si­gnora Nasi».

Formazione pratica, culturale, religiosa, esempio di vita… ma non è tutto: altro aspetto fondamentale è la formazione spirituale. «Lo spirito poi, con cui questa pietosa cercava informarle […] era questo: consacrazione del loro cuore a Gesù Cristo, specialmente Sacramentato; esercizio di preghiera in casa, e pratiche di carità d’ogni maniera intorno agli infermi».

Quindi, consacrazione del loro cuore, della loro persona a Gesù Cristo, come vere spose. Consacrazione che trova la sua massima espressione nel duplice precetto dell’amore. Amore a Dio, a Gesù nella preghiera, soprattutto con l’adorazione e le pratiche di pietà tipiche del tempo.

Amore al prossimo, particolarmente nel servizio di carità verso i poveri più abbandonati, nei quali, come insegnava il Cottolengo, le Figlie dovevano vedere Gesù stesso.

Si trattava perciò di una formazione completa, che teneva conto di tutte le dimensioni della persona umana: quella spirituale, profondamente radicata nell’amore per Cristo, e quella delle opere, in cui questo amore per Cristo, coltivato nella preghiera, si faceva servizio al prossimo nella carità, coinvolgendo ed educando tutta la costellazione delle virtù umane che rendono la persona accogliente e affettuosa, segno dell’attenzione sollecita di Dio sotto forma di quell’amore materno che deve plasmare il cuore e gli atteggiamenti di una donna consacrata. Di tutto questo Madre Nasi si offriva come modello visibile e quotidiano davanti agli occhi delle sue figlie: madre per loro e per i poveri. È donna discreta e prudente, la sua condotta non suscita pettegolezzi. «Era donna di molta orazione, di soda pietà e di esemplarissima condotta».

 

GRANDE AMORE 

ALL’EUCARISITIA

 

C’è un aspetto rilevante della vita spirituale di Marianna Nasi che merita di essere messo particolamente in risalto: il suo amore all’Eucaristia.

Normalmente assiste alla messa, assorta in profonda meditazione. Giovanni racconta: «Riguardo al SS. Sacramento essa nutriva profonda divozione e grande amore. Sentendo la santa messa, la vidi, essendo con lei, raccolta, anzi assorta, facendo spesso meditazione piuttostoché lettura su un libro di divozione».

Il suo amore per l’Eucaristia, il suo profondo raccoglimento durante la messa erano una catechesi esperienziale per il piccolo Giovanni. Marianna non si limitava però all’esempio, educava il figlio a ricevere con amore Gesù nell’Eucaristia. «Mi ricordo che per tutte le volte che mi accostava alla Santa Mensa, essa si infiammava nel parlarmi dell’Eucaristia e nell’eccitarmi a ricevere Gesù nel mio cuore».

Questo stesso fervore lo comunicava anche alle prime Figlie della carità di cui era formatrice. «In ogni occasione che le si offrisse la faceva da missionaria per infiammar nella divozione al ss. Sacramento tutte quante le persone che l’avvicinavano, e specialmente le dilette sue figlie spirituali, le suore».

«Per quanto poteva – dice Giovanni – essa faceva visite al SS. mo Sacramento». Egli ricorda le lunghe passeggiate in campagna insieme alla mamma dopo la benedizione festiva nella chiesa del Corpus Domini, durante le quali, passando accanto ad alcune chiese, vi entravano facendovi una breve preghiera.

Marianna Nasi, soprattutto dopo la morte del marito «vedevasi in chiesa ad adorarvi il suo sacramentato Signore, …se non era adoratrice di nome lo era di fatto in spirito e verità».

Durante la solenne esposizione nelle Quarantore «era per tutti i tre giorni sempre in chiesa, tolto il tempo del mangiare. Questo vidi io stesso – conferma il figlio accompagnandola qualche volta».

Marianna Nasi è un’innamorata dell’Eucaristia, questo suo amore al sacramento dell’altare altro non è che una delle più alte espressioni della sua profonda vita di preghiera e di unione con il Signore.

Scrive a ragione la teologa Adele Colombo: «Marianna Nasi emerge come colei che ha vissuto una vita pienamente evangelica, fondata sulla relazione di amore con il Signore che, in tal modo, ha motivato e sostenuto il suo amore per il prossimo più emarginato. Il suo carisma è stato quello di sintetizzare le due anime cottolenghine: quella contemplativa e quella attiva. Pertanto è doveroso riconoscere Marianna Nasi quale “cofondatrice”». Due anime che oggi si incarnano nelle due famiglie del nostro Istituto, quella di vita apostolica e quella di vita contemplativa che in lei trovano la radice da cui continuano ad attingere linfa per incarnare nell’oggi il carisma cottolenghino.

 

Maria Lara Broggi

 

1L. Anglesio, PO, Sessione CCCCXCV, vol. 9, int. 17, p. 463.

2Deposizione del cav. Giovanni Nasi…, in Antonio Pellegrino (a cura di), Madre Marianna Nasi, memorie storiche edificanti, Pinerolo 1964, p. 150.

3Cf. L. Piano, San Giuseppe Benedetto Cottolengo…, p. 214. Le prime ragazze, secondo la versione di suor Clara (cf. p. 62), furono accolte il 25 novembre di quello stesso anno. È plausibile pensare, come spiega L. Piano, che non si tratti di due versioni divergenti riguardo la data di fondazione del gruppo delle Figlie, ma che il Cottolengo abbia voluto premettere alcuni mesi di prova prima di dare avvio formale alla comunità. Cf. Ibid., p. 215.

Sveta Elizabeta Ugarska

Sárospatak 7. srpnja 1207. - Marburg, 17. studenoga 1231.
Sveta Elizabeta Ugarska

   Sveta Elizabeta je bila kćerka ugarsko-hrvatskoga kralja Andrije II. Rodila se god. 1207. u Ugarskoj. Kad su joj bile tek 4 godine, već su je zaručili za turingijskog grofa Ludovika. Vjenčanje s njim obavljeno je kad joj je bilo 14 godina, a njemu 20. Unatoč tome što su bili tako mladi, pa bi čovjek mogao reći i nespremni za brak, njihov je brak bio ipak sretan. Sama je Elizabeta priznala svojoj vjernoj sluškinji Isentrudi: »Ako ja toliko ljubim jedno smrtno stvorenje, koliko više moram ljubiti Gospodina, koji je besmrtan i gospodar sviju!«

   I vjerna Isentruda pripovijeda o međusobnoj bračnoj ljubavi Ludovika i Elizabete ovako: »Ljubili su se divnom ljubavlju te su jedno drugo blago poticali na hvalu i službu Bogu.« Elizabeta je nježno ljubila svoga muža, a i on nju zbog njezine ljepote, plemenitosti i dražesnosti. Iako je i izvana bila veoma lijepa, nipošto nije bila zavodljiva. Među plemićkim napirlitanim damama Turingije grofica Elizabeta bijaše zbog svoje jednostavnosti u odijevanju te čednosti i skromnosti u životu gotovo prezirana. Ona se na dvorcu Wartburgu nije razlikovala mnogo od sluškinja jer je i sama neprestano radila, a malo ili ništa se zabavljala. Uostalom, ona je za zabave imala malo vremena jer je već s 15 godina postala majka, rodivši prvoga sina, u 17. godini rodila je kćerku, a u 20. godini još jednu kćerku.

   Slatki i pun ljubavi Elizabetin bračni život trajao je kratko. U ljetu god. 1227. Ludovik je pošao na križarsku vojnu. Elizabeta je tada pod srcem nosila i očekivala porod svoga trećeg djeteta. Tri mjeseca kasnije jedan joj je glasnik donio vijest da je grof Ludovik u Italiji umro. Elizabeta je tada zabugarila: »Umro! A s njim je umrlo i sve moje dobro na ovome svijetu.« Postavši udovica i nezaštićena, oboriše se na nju pohlepa i zavist svojte koja je nikad nije pravo podnosila. Bila je potjerana s dvorca Wartburga; oduzeli su joj i djecu, a ona se njima u prilog odrekla baštine. Kao franjevačka trećoredica prihvatila je u potpunosti evanđeosko siromaštvo. Umrla je 17. studenoga 1231. Samo 4 godine kasnije papa Grgur IX. proglasio ju je svetom. U jednom pismu duhovni vođa svete Elizabete Konrad Marburški, koji ju je jako dobro poznavao, ovako opisuje njezin život: »Elizabeta je smjesta započela obilovati krepostima. Tijekom svega života tješila je siromahe.

   A onda je započela sasvim ishranjivati gladne jer je zapovjedila da se sagradi svratište u koje je prihvatila veći broj bolesnika i nemoćnih. Svima koji bi ondje potražili milostinju, darežljivo je dijelila dobročinstvo ljubavi. To nije činila samo tu, već po svim krajevima i dokle god dopiraše vlast njezina muža. Sve je svoje zalihe iz četiri kneževine svoga muža do te mjere potrošila da je naredila da se za potrebe siromaha proda svaki ukras i sva skupocjena odjeća. Imala je običaj da dva puta na dan, jutrom i navečer, osobno obiđe sve svoje bolesnike. Osobno se brinula za one koji bijahu među njima najodvratniji. Neke je hranila, drugima prostirala, neke na svojim ramenima prenosila i obavljala mnoge druge čovječne usluge. U svemu tome volja njenog muža blage uspomene nije zatečena nezahvalnom. Potom je, nakon smrti svoga muža, krenula k najvišem savršenstvu i od mene molila uz mnoge suze da joj dopustim da prosi od vrata do vrata. Na sam Sveti petak, kad su oltari bili razotkriveni, stavila je ruke na oltar u jednoj crkvici svoga grada kamo je dovela malu braću.

   U prisutnosti nekih odrekla se svoje volje, svih odličja svijeta i onog što je Spasitelj savjetovao u Evanđelju da treba ostaviti. Kad je to obavila i videći da je može progutati buka svijeta i svjetska slava one zemlje u kojoj je za muževog života slavno živjela, iako sam bio protivan, otišla je u Marburg. Tu je u gradu sagradila jedno ubožište. Okupljala je bolesne i slabe, a bijedne i najprezrenije postavljala za svoj stol. Osim tih djelotvornih djela, pred Bogom svjedočim, rijetko sam kad sreo ženu koja bi više razmatrala. Neke su žene i neki redovnici u nekoliko navrata vidjeli: kad je dolazila iz osame na molitvu kako njeno lice čudesno sjaji, dok joj iz očiju prosijavaju kao sunčane zrake. Ispovjedio sam je prije smrti. Pitah je što treba učiniti s njenim imanjem i pokućstvom. Rekla je da sve, za što se već odavno tek pričinjalo da posjeduje, pripadaše siromasima. Zamolila me da im sve porazdijelim, osim jeftine tunike koju je sama nosila i u kojoj želi biti ukopana. Kad je to bilo gotovo, primila je Gospodinovo tijelo. Poslije toga, sve do večernjeg časa često je govorila o najboljem što je čula u propovijedi.

   Potom je, najpobožnije, preporučivši Bogu sve koji su sjedili uza nju, izdahnula kao da je blago usnula.« U svojoj knjizi Putovi živoga Boga poznati francuski teolog, dominikanac Yves Congar, piše ovo: »Crkva ima za svoju misiju reproducirati i nastavljati Isusa Krista; to zvanje čitavog tijela Crkve također je zvanje svakoga od njezinih udova; no kako je Isus Krist jedini savršen, sveci imaju zvanje reproducirati, svaki od njih, naročito jedan vid, nastavljati na osobit način jedno od njegovih velebnih djela. Tu se nalazi ono žarište u svjetlu kojega valja ispitivati i shvaćati njihov život... Naročito je zvanje svete Elizabete bilo pokazati svijetu kako kršćanska ljubav nije samo neko jednostavno čovjekoljublje, jednostavan pothvat dobrotvornosti, već kako ona mora nositi biljege Kristove ljubavi te se suobličavati bitnim uvjetima života s Kristom.

   A Kristova je ljubav - ljubav križa, ljubav koja vodi na križ: I nema veće ljubavi nego dati svoj život za one koje ljubimo; Kristovo kraljevsko dostojanstvo zadobiva na križu svoj najveći uspjeh: ondje se on izjašnjuje kao kralj, tamo je proglašen kraljem, s križa on privlači srca da bi nad njima kraljevao. Krist na križu, kad je bio gol i kad je umro, nas je obogatio i oživio. Tako se na temelju života u Kristu, kao i u životu Krista samoga, nalazi neka vrsta protuslovlja, onoga što sv. Pavao naziva baš ludošću križa. I to nije čudno jer je život u Kristu mjesto gdje se susreću Bog i čovjek i Božja se snaga ne može pokazati uspješnom, osim u siromaštini i osrednjosti ljudskih sredstava. Svako kršćansko djelovanje, sav život u Kristu, mora na neki način nositi na sebi taj Kristov biljeg; no čini nam se da je Elizabetin život na osobit način bio ostvarivanje protuslovlja što je vezano uz kršćanski život, neprestano napredovanje u onoj Pavlovoj: 'Kada sam slab, onda sam jak', nasljedovanje gologa Krista na križu, koje čovječanstvo obogaćuje u samoj njegovoj golotinji. Elizabeta je, kao i Franjo, toliko željela nositi Kristove rane: ona ih je nosila na svoj način u vršenju svoje ljubavi.

   U času svoje smrti u srcu nije imala drugo do plamena svoje ljubavi kojim je izgarala za svoga Boga i sebi slične: za savršenstvo ljubavi, koja je najveće blago, svega drugoga bila je lišena. Napokon je napustila svoje tijelo, u prve pijetlove, 17. studenoga 1231. kao u veoma smirenu snu. Malo prije toga je u svojoj maloj sobi čula preblagi pjev; nakon toga je rekla: 'Gledajte, to je čas u koji je Djevica rodila Isusa!' Nakon što je živjela potpuno lišena svega, kao i Krist kad je umro na križu, umrla je u istom siromaštvu u kojem se On htio roditi. Ako živimo od Kristove smrti, njegova je smrt za nas počelo novog života, onoga za koji se valja nanovo roditi da bismo postali Božja djeca.« Sahranjena je u Marburgu. Samo četiri godine kasnije, Grgur Ix. priznao je njezinu svetost, uzdigavši je na čast oltara. Zaštitnica je Trećega franjevačkog reda. Ivan Pavao II. primio je 27. listopada 1979. u audijenciju sudionike plenarne sjednice Papinskog vijeća Cor Unum. Kako je poznato, to je Vijeće osnovao papa Pavao VI. sa zadatkom da usklađuje svu karitativnu pomoć i djelatnost Crkve, kako bi je na taj način učinilo što uspješnijom.

   U svom nagovoru članovima Papinskog vijeća Cor Unum Ivan Pavao II. je naglasio kako Crkva, vršeći djela ljubavi, mora osjetiti i onu duhovnu ljubav koja je duša tih djela, a plod Duha Svetoga. Svoj je nagovor zaključio željom da bi se preko svih karitativnih djela očitovala Gospodinova samilost prema mnoštvu što trpi. Sveta Elizabeta Ugarska zaštitnica je kršćanskoga Caritasa. I pravo je tako jer je njezin život za sve kršćane pravi izazov - izazov na djela kršćanske ljubavi i milosrđa. Na njezinu se grobu nastavljanju čudesa i ozdravljaju mnogi bolesnici. Tako postaje zagovrnicom bolesnika, a dodatno je zazivaju i rodilje tijekom poroda. Kanonizirana je 1938. godine.
DVORILA GUBAVCA

   U životu Svete Elizabete Ugarske čita se, da je jednoga danay susrela siromašnog gubavca, i da ga je odvela u palaču i postavila ga leći u svoj krevet, te ga sama dvorila. Vojvoda, njezn muž, tada nije bio kod kuće. Kad se je vratio i doznao za slučaj, bijaše bijesan i spreman da toga gubavca izbaci va. Ali kad je došao do kreveta, gdje je gubavac ležao, mjesto gubavca vidi samog Isusa. Na taj pogleda bijaše duboko ganut, i dopusti unapriejd svojoj ženi da i dalje čini takva djela milosrđa potrebnima.

  

http://milosrdnice-bih.com/index.php/o-nama/imendani-sestara/168-17-stud...

Sveta Janja Asiška (Agneza)

Asiz 1197 - Asiz 16. studeni 1253.
Sveta Janja Asiška (Agneza)

   Sveta Janja Asiška - sestra je Svete Klare, utemeljiteljice "Reda siromašnih sestara", klarisa. Rodila se u Asizu 1197. godine, na krštenju je dobila ime Katarina. Kći je Favaronea Offreduccija i Hortulane, te sestra Svete Klare.

   Nakon što je Klara napustila njihov plemićki dom, odluči se i Katarina slijediti svoju stariju sestru prihvativši život siromaštva te uzme ime Janja. Jedno je vrijeme u samostanu Sv. Damjana, a onda pođe u Firencu gdje je otvorila samostan klarisa gdje je bila poglavarica.

   Potom je osnovala samostane klarisa u Mantovi, Veneciji i Padovi.

   Veoma je željela povratak u Sveti Damjan što joj je omogućeno te je u njemu živjela sve do smrti  27. kolovoza 1253. godine. 

   Od njenog groba su bježali zlodusi, a Dog je tamo ostvarivao brojna čudesa.

   Njezino je štovanje odobrio Benedikt XIV. Spominjemo da su Svetu Klaru i Svetu Janju kasnije slijedile najmlađa sestra Beatrica i majka Hortulana.

U Katoličkoj Crkvi je spomen Svete Janje Asiške 16. studenoga,a u Franjevačkom redu 19. studenog.

   
 

Blažena Marija Milagros Ortelles Gimeno

Zaragoza 29. studeni 1882. - Valencia 20. studeni 1936.
Blažena Marija Milagros Ortelles Gimeno

PRIJEVOD JE U TIJEKU

Beata Maria dei Miracoli (Milagros) Ortelles Gimeno Vergine e martire

http://www.santiebeati.it/dettaglio/93150

 

Martirologio Romano: Nel villaggio di Picadero de Paterna sempre nel territorio di Valencia in Spagna, beata Maria dei Miracoli Ortells Gimeno, vergine dell’Ordine delle Clarisse Cappuccine e martire, che nella medesima persecuzione fu coronata dal martirio per la testimonianza di fede resa a Cristo. 

 

Nacque a Valencia il 29 novembre 1882, nella via Zaragoza. Fu la terza e ultima figlia degli sposi D. Enrique Ortells e Donna Dolores Gimeno. Fu battezzata il 30 novembre 1882 nella chiesa parrocchiale di san Juan Bautista. Durante la sua infanzia fu molto devota e l’ambiente familiare in cui crebbe era eminentemente cristiano. Il suo vicini ricordano che: “la sua pietà era straordinaria, il suo amore alla penitenza singolare, fino al punto che un giorno sua madre la sorprese mentre stava aspirando cattivi odori, non avendo altro modo per mortificarsi...In chiesa, invece di sedersi sulla sedia, si sedeva per terra...”. 
Suor Virtudes, cappuccina, ricorda che suor Milagros “entrò in quest’Ordine cappuccino portata dal suo desiderio di maggiore perfezione. Sua madre le proponeva di essere religiosa Riparatrice, ma essa non volle accettare cercando la maggiore strettezza della Regola cappuccina”. Entrò nel monastero delle Cappuccine di Valencia il 9 ottobre 1902. Lì ricordano che “quando entrò lo fece con molto entusiasmo”. In questo monastero ebbe gli incarichi di infermiera, refettoriera, rotara, sagrestana e Maestra delle novizie, tutti uffici che disimpegnò con fedeltà. 
Le sue sorelle religiose descrivono la sua autentica personalità con questi tratti: “Era molto caritatevole e si offriva sempre a prestare qualsiasi servizio alle sorelle religiose. La si vedeva sempre raccolta interiormente. Dopo il mattutino di mezzanotte era solita rimanere ancora per un po’ di tempo, con l’intenzione di praticare maggiore penitenza.” “Godeva fama di santità fra le sue sorelle di religione, fino al punto che esclamavano sempre: ‘E’ una piccola santa’”.”La sua pietà era solida; la sua caratteristica più notevole era il suo amore all’Eucaristia e all’Immacolata. La sua penitenza era straordinaria, usava discipline, cilici, ecc. Era molto stimata da tutte le religiose e osservava molto bene tutte le Regole. Evidenti in lei erano la preghiera e la presenza di Dio. Chiaramente manifesta era la sua umiltà, credendosi indegna di cariche e anche di ricevere l’Eucaristia”. 
Allo scoppio della rivoluzione dovette rifugiarsi in casa della sorella Maria, a Valencia, e lì conduceva una vita di preghiera e di raccoglimento. Poi si rifugiò in una casa della via Maestro Chapí, di Valencia, dove c’erano pure altre religiose della Dottrina cristiana. Lì sarebbe stata presa da un gruppo di miliziani il 20 novembre 1936 e uccisa insieme ad altre 17 religiose della Dottrina cristiana, nel luogo conosciuto come “Picadero de Paterna”. Fu sepolta nel cimitero di Valencia. Il 30 aprile 1940 i suoi resti furono esumati e portati nel monastero delle Cappuccine di Valencia, dove riposano attualmente.

  

Sveti Leonardo Portomauricijski

Porto Maurizio, 20. prosinca 1676. - Rim, 26. studenog 1751.
Sveti Leonardo Portomauricijski

   Školovao se u isusovačkom Rimskom kolegiju. Bio je odličan učenik i imao je mogućnost da postane liječnik, ali je postao franjevac. Godine 1697. stupio je u franjevački red i zaredio se 1702. godine.

   Uzor mu je bio sv. Petar Alkantarski. Kao pučki misionar, Leonardo Portomauricijski putovao je cestama Italije četrdeset godina, propovijedajući u 339 misijskih putovanja, od kojih se ističe boravak u Rimu tijekom jubileja 1740. godine.

   Sudjelovao je pripremama za Svetu godinu 1750. koja je kulminirala svečanim otvaranjem postaja Križnog puta u rimskom Koloseumu. Sveti Alfons Liguori rekao je za njega da je najveći misionar 18. stoljeća.

   Bio je tipičan propovjednik na temperamentan talijanski način. Njegove su propovijedi imale u sebi nešto dramatično i tragično. Propovijed bi popratio javnim bičevanjem ili bi ruku stavio na plamen zapaljene baklje.

   Ljudi su masovno hrlili na njegove propovijedi, njima redovito ostajali duboko potreseni, a on je bio neumoran u naviještanju pokore u duhu Kristove muke, pozivajući sve na skrušenje, obraćenje te istinski kršćanski život.

 

   Jedan je od najvećih promicatelja križnoga puta. Za života je dao izgraditi 572. postaje Križnoga puta, uključujući i poznati križni put u Koloseumu[2][3] koji je 1750. godine posvetio papaBenedikt XIV. i proglasio Koloseum mjestom spomena na kršćanske mučenike antike. Za vrijeme misije u Korzici, rekao je Leonardo pred javnošću: "Želim umrijeti u misiji, s mačem u ruci protiv pakla." Umro je u Rimu na 26. studeni 1751.

   Osim djelovanja riječju sveti Leonardo je radio i perom. Uz propo­vijedi i govore napisao je i više drugih djela pobožnog sadržaja. Neka su njegova djela objelodanjena za života, a druga poslije smrti. Među njima je i 450 pisama duhovnoga vodstva.[4] Poznata je njegova trostruka lozinka, koju je preporučivao svojim pokornicima: „Nikada ništa protiv Boga - Nikada ništa, ako ne s Bogom - Nikada ništa, ako ne za Boga!" Papa Pio VI. proglasio ga je blaženim 19. lipnja 1796., a papa Pio IX. proglasio ga je svecem 29. lipnja 1867. Papa Pio XI. proglasio ga je zaštitnikom pučkih misija 1923. godine.

 

Sveti Franjo Antun Fasani

Lucera, 6. kolovoza 1681. - Lucera, (27) 29. studeni 1742.
Sveti Franjo Antun Fasani

   Sveti Franjo Antun Fasani, redovnik Franjevac konventualac, na neobican je nacin zivio "obicno" svakodnevlje, temeljeci svoj zivot na nasljedovanju Krista i sv. Franje Asiskoga. Zvali su ga "otac ucitelj", jer je bio vrlo nadarena osoba, mudar i blag poucitavatelj, iskusan vodic putovima krscanskoga savrsenstva i neumoran apostol. Nezasticeni i potrebni u njemu su imali brata uvijek spremna stati na njihovu stranu, zastititi ih i pomoci im u njihovim tegobama; biti njihov glas.
   Franjo Antun rodjen je u mjestu Lucera, pokrajina Puglia, 16. kolovoza 1681.g., u obitelji skromnih radnika. Vrlo mlad pokucao je na vrata franjevackog samostana u svome rodnome mjestu, gdje su se odmah ocitovali njegovi darovi; nevinost zivota, duh pokore i siromastva, serafski zar. Tako su mu otvorena vrata novicijata u samostanu Monte Saint'Angelo na Garganu.
   Novicijat je jos i danas vazna provjera stvarne spremnosti pojedinaca na redovnicki zivot. Onaj tko tu provjeru prodje moze posvetiti svoj zivot Bogu, polazuci zavjete: cistoce, poslusnosti i siromastva. Franjo Antun uspjesno je prosao provjeru, pa se 23. kolovoza 1696. obvezao zivjeti prema Pravilu svetog Franje Asiskoga. Nakon toga je poslan dovrsiti svoju duhovnu i kulturnu formaciju u samostanu Asizu, gdje ga je nutarnjem zivotu poucavao sluga Bozji- Josip Antun Marcheselli.
   Svecenicko redjenje 11. rujna 1705. oznacilo je kraj razdoblja priprave. Neposredno nakon toga, otac Fasani je u Rimu, na Kolegiju svetoga Bonaventure, stekao i titulu magistra teologije.
Vrativsi se u Asiz, neko se vrijeme posvetio propovijedanju po selima okolice Asiza. Potom se 1707.g. trajno nastanio u samostanu u Luceri, gdje je ucinio i prve stvarne korake redovnickog zivota.
Skola, propovijedaonica i ispovijedaonica bijahu povlastena mjesta tog snaznog i intenzivnog apostolata, koji je privukao zanimanje svega okolnog kraja.

 
   No, otac Fasani zabriljirao je takodjer i u upravljanju zajednicama fratara, koje su u njemu gledale uzor pridrzavanja franjevackog pravila. Djelovao je prvo kao lektor i upravitelj studija na filozofskom kolegiju u Luceri, zatim gvardijan samostana i magistar novaka, te naposljetku ministar provincije franjevaca konventualaca Saint'Angela, koja je obuhvacala Capitanatu i Molise.
   U nekoliko knjiga skupio je svoje propovijedi, koje su se uvijek odlikovale jednostavnoscu, kako bi ih svi mogli razumjeti, a posebno oni najponizniji i najskromniji, prema kojima je osjecao pravu franjevacku privlacnost. Njegova je pozornost prema siromasima i patnicima bila vrlo velika i intenzivna, te je svoj konkretni izricaj pronasla u prikupljanju i dijeljenju darova siromasima o Bozicu.
Svoju je svecenicku revnost i ljubav usmjerio napose prema zatvorenicima i osudjenicima na smrt, koje je osobno pratio do mjesta smaknuca, kako bi im bio bliz u tom tragicnom, zadnjem casu. Pobrinuo se i za obnovu crkve sv. Franje u Luceri, koja je 35 godina bila njegovo svecenicko prebivaliste, koje se zavrsilo 29. studenoga 1742.g., (na prvi dan devetnice Bezgresnoj), gdje i danas pocivaju njegovi zemni ostaci. 
   Blazenim ga je proglasio papa Pio XII., 15. travnja 1951., a u knjigu svetih upisao papa Ivan Pavao II., 13. travnja 1986.g.

 

fra Krizostom Keresteš (Körösztös Krizosztom) i fra Krištof Kovač (Kovács Kristóf)

mučenik
fra  Krizostom Keresteš (Körösztös Krizosztom)

P. Krizostom Keresteš (Körösztös Krizosztom)

1909.-1944.

1. Životopis

Otac Krizostom se rodio u Pečuhu 10. siječnja 1909. godine. Na krštenju je dobio ime Imre (Mirko). Franjevački habit je obukao 11. rujna 1925. godine u Sečenju (Szécsény). Tu je bio franjevački novak i tu je položio svoje privremene redovničke zavjete. Svečane (vječne) zavjete položio je 20. prosinca 1930. godine u Đenđešu (Gyöngyös), gdje je primio i svećeničko ređenje 19. lipnja 1932. godine.

Između 1932.-35. u Sečenju je obavljao je službu propovjednika, kapelana, učitelja pjevanja braće nesvećenika, voditelja skauta. Godine 1935. postavljen je za vikara samostana u Sigetvaru (Szigetvar) odakle je vraćen u Sečenj. Godine 1937. premješten je u Mohač, odakle 1937. godine odlazi u New York za mađarskoga pučkog misionara. Godine 1940. i 1941. živi u samostanu u Šimontornji (Simontornya), Godine 1942. postaje vojnim kapelanom, a od 23. srpnja 1943. godine poglavarom novoosnovanoga bratstva u Novom Sadu, gdje djeluje kao propovjednik, ispovjednik i duhovnik franjevačkoga Trećeg reda.

2. Mučeništvo

Dana 26. listopada 1944. vlast u Novom Sadu su preuzeli partizani. P. Krizostom je već unaprijed računao s tim, i zbog toga je htio spasiti braću koja su ostala s njim. Prilikom uhićenja jedan od braće je uspio ishoditi da o. Krizostoma puste zbog bolesti. On je to međutim uvjetovao da puste i njegovu braću na slobodu. Stražari to nisu prihvatili te su 26. listopada i njega odveli u logor.

Dana 27. listopada u 22 sata došli su vojnici i pročitali između ostalih i ime p. Krizostoma, s time da su ga pod izlikom puštanja kući smjestili u drugu baraku.

Dana 28. listopada 1944. godine navečer između 8 i 9 sati prozvane su osobe svezali po troje i prisilili ih na trčanje. Vojnici su ih tukli do smrti. Stanovnici barake promatrali su kroz prozor taj događaj. A vojnik koji je sljedećega dana donio hranu ispričao je da su „...starog popa na smrt pretukli”. Drugoj dvojici franjevaca su naredili da iskopaju masovnu grobnicu za ubijene.

3. Spomen na mučeništvo

Zapreka javnom štovanju bili su jugoslavenski komunizam i činjenica da je Mađarima i službeno bila pripisana kolektivna krivnja. Prema izjavi Karolja Harmatha, mjesnoga poglavara, bivšega generalnog delegata franjevačkog reda, vjernici ga smatraju mučenikom.

O njihovom odvođenju snimljen je i film u kojim svjedoci govore o događajima. Pored toga i crkvene publikacije spominju junaštvo p. Krizostoma, a mađarska franjevačka provincija smatra ga jednim od svoji mučenika. Na spomen pločama postavljenima u našim samostanima  (Buda, Buda-Pašaret, Sečenj) nalazi se i njegovo ime na popisu mučenika.

4. Izvori koji govore o njegovu mučeništvu

- suvremeni provincijski i biskupijski spisi

- pisana sjećanja, film o događajima

- izjava očevidaca

- ranije skupljena crkvena sjećanja

- spisi povjesničara

Sažetak

P. Krizostom Keresteš bio je žrtva međunacionalnoga sukoba, ali je on u takvoj situaciji svjesno prihvatio da ostane s onima koji su bili povjereni njegovoj pastoralnoj brizi. Zadnjih dana je čak dva puta imao priliku da spasi svoju redovničku braću, a kada oni na to nisu pristali, i sam je ostao, premda je imao mogućnost da ode. Svjesno je računao s činjenicom smrti. Pored međunacionalnoga sukoba, protukatolički stav partizanskih jedinica umnogome je pothranjivao mržnju koja je bila uzrokom mučeništva.

Peregrin Kalman OFM

MOLITVA ZA PROGLAŠENJE BLAŽENIM NAŠIH MUČENIKA

Silni i pravedni Bože!

Ti si u životima svojih slugu Krizostoma, Krištofa i drugova na čudesan način objavio otajstvo križa kad si njihovim prihvaćanjem žrtve obznanio svjetlost vjere u tami diktatura.

Molimo te, proslavi svoje sluge u svojoj Crkvi da njihov primjer ispovijedanja vjere i mučeništva i danas bude ohrabrujući izvor u nasljedovanju siromašnoga i poniznoga Krista.

Koji živi i kraljuje u vijeke vjekova. Amen.

 

 

Krištof Kovač (Kovács Kristóf)

1914.-1944.

1. Životopis

Otac Krištof je rođen 16. prosinca 1914. u Jasberenju (Jászberény). Na krštenju je dobio ime István. Franjevački habit je obukao u Sečenju (Szécsény) 29. kolovoza 1933. godine U Sečenju je proveo svoj novicijat i ondje je položio i prve redovničke zavjete 30. kolovoza 1934. godine. Svečane zavjete je položio 8. rujna 1937. godine u Đenđešu (Gyöngyös), a tu je bio zaređen i za svećenika 29. lipnja 1938. godine.

Mjesta službovanja: Rožnjo 1939.-40.: propovjednik i kapelan, diskret, učitelj braće nesvećenika, - Pečuh 1940.-41.: kapelan i ispovjednik, - Kassa 1941-43: propovjednik i kapelan, diskret, učitelj braće nesvećenika, Debrecin 1943.-44.: propovjednik. Godine 1944. premješten je ponovo u Pečuh, ali je tražio da mu bude dopušteno poći u Novi Sad.

2. Mučeništvo

Prema izvorima franjevačke provincije posebno je molio premještaj u novosadski samostan, jer je kao svećenik htio umrijeti za svoju vjeru. Kako se približavala opasnost, svjesno je odabrao da ostane među povjerenim mu vjernicima, iako je imao mogućnosti da ode.

Uhićen je 26. listopada 1944. godine. Dana 28. listopada ubili su njegova gvardijana, p. Krizostoma. Kad god mu se pružila prilika p. Krištof  kretao se među zarobljenima, razgovarao s njima, i zbog toga su ga jako zavoljeli. Dana 1. studenoga su ga zajedno s njegovim subratom p. Mihaljom i jednim dijelom zarobljenika tjerali prema Petrovaradinu. Tu su njih dvojica dobar dio proveli u ispovijedanju. Dana 2. studenog su morali nastaviti hod. Sa svećenicima su posebno okrutno postupali. Vojnici su ih namjerno izdvajali iz kolone uzvicima: „Popovi napred”. Njihovu dušobrižničku prisutnost su pripisivali služenju fašistima. Krištofa i Mihalja su prisiljavali da nose oružje i tako trče, udarali su ih željeznim šipkama i puškama, kundacima su ih tukli po leđima. Od udarca šipke Krištofovo čelo je ranjeno, a od batinanja nije više mogao hodati. Bližnji su mu pritekli, ali je izgubio svijest. Posljednje riječi su mu bile: „Sic debuit esse!”. Vojnici su ga htjeli ustrijeliti. Nisu to odmah učinili, nego su ga bacili na ruski kamion koji ga je odvezao prema Inđiji, gdje su ga ubili vojnici. Nije poznato gdje je pokopan.

3. Spomen na mučeništvo

Zapreka javnom štovanju bili su jugoslavenski komunizam i činjenica da je Mađarima i službeno bila pripisana kolektivna krivnja. Prema izjavi Karolja Harmatha, mjesnoga poglavara, bivšega generalnog delegata Franjevačkog reda, vjernici ga smatraju mučenikom.

O njihovu odvođenju snimljen je i film u kojem svjedoci govore o događajima. Pored toga i crkvene publikacije spominju junaštvo p. Krištofa, a mađarska franjevačka provincija ga smatra jednim od svojih mučenika. Na spomen pločama postavljenima u našim samostanima (Buda, Buda-Pašaret, Sečenj) nalazi se njegovo ime na popisu mučenika.

4. Izvori koji govore o njegovom mučeništvu

- suvremeni provincijski i biskupijski spisi

- pisana sjećanja, film o događajima

- izjava očevidaca

- ranije skupljena crkvena sjećanja

- spisi povjesničara

Sažetak

O. Krištof Kovač se na unutarnji poticaj svjesno spremao na mučeništvo, svoju humanost je sačuvao i usred progona. Prema iskazu još i danas živoga svjedoka o. Mihalja Kamaraša, vojnici su ga izričito mučili i ubili iz mržnje prema svećeništvu.

(Kálmán Peregrin OFM)

 

Pages